Browse By

Category Archives: Historia

Mariusz Głuszko: Piotr Jaroszewicz 1909-1992

Zabójstwo Piotra Jaroszewicza na trwałe pozostanie zagadką. Niezależnie, czy w trwającym procesie uda się skazać jego domniemanych wykonawców. Skazani mogą być, w najlepszym przypadku, wykonawcy, ale motywy tego mordu pozostaną w sferze domysłów. Dlatego zbrodnia była i będzie pożywką dla sensacyjnych publikacji. Tym bardziej warto

Recenzja: Alianci, czyli panświnizm

„Na początku było słowo, złe słowo (…) I to złe słowo było Polaka przeciwko innemu narodowi, Niemca przeciwko innemu narodowi. Europa została tym złym słowem podzielona”. Dywagacje gdańskiego urzędnika na temat przyczyn wybuchu II wojny światowej weszły już do księgi kuriozów. Aż dziw, że cytat

Nauczanie historii w szkołach musi się zmienić

Rozmowa z Michałem Gniadkiem-Zielińskim, redaktorem naczelnym „Clepsydry”. W ostatniej dekadzie na polskim rynku jak grzyby po deszczu powstają nowe tytuły popularyzujące historię. Ta „popularyzacja” w wielu przypadkach sprowadza się do serwowania czytelnikowi mieszanki faktów i wymysłów, podanych w sensacyjnej otoczce. „Clepsydra” chce pogodzić popularną formę

Wspomnienia o Warszawie w dżungli przypisów

Ciekawe źródło historyczne – zwłaszcza wspomnienia o osobach, wydarzeniach i miejscach, które autor znał osobiście – może być i pomocą dla badaczy, i wydawniczym sukcesem. Wszystko zależy, jak redaktor i wydawca podejdą do edycji. Wspomnienia czy zapiski podane sauté mogą okazać się materiałem mało przydatnym

Reparacji nie będzie! Kontrowersje wokół umowy pojednawczej Niemcy-Namibia

Zmiażdżę powstańcze plemiona strumieniami krwi i pieniędzy  – to cytat z generała Lothara von Trothy, dowódcy wojsk Cesarstwa Niemieckiego w wojnie przeciw plemionom Herero i Nama. Trotha dotrzymał słowa. W latach 1904-1908 roku na terenie ówczesnej kolonii Niemiecka Afryka Południowo-Zachodnia (dzisiejsza Namibia) zamordowano ok 65

Historia lubi się powtarzać

Chamberlain wymachujący kartką papieru na londyńskim lotnisku należy do zdjęć-symboli ubiegłego stulecia. Symboli nie tyle naiwności, co postawy strusia – chowania głowy w piasek z irracjonalną wiarą, że problemy rozstrzygną się same. Polityka ugłaskiwania hitlerowskich Niemiec nie wzięła się jednak znikąd, a była konsekwencją stosunku

Nie tylko dla warszawiaków

Nie jest łatwo przelewać na papier własne pasje w taki sposób, aby zainteresowały również laików. A jeszcze do tego takiej książce zapewnić odpowiednią graficzną oprawę. Varsavianiście Włodzimierzowi Winkowi i Wydawnictwu Warszawskiemu udało się to na piątkę. Właśnie ukazała się publikacja, która zainteresuje miłośników dziejów stolicy,

Dyskretny urok autorytaryzmu

Minął ledwie wiek od triumfów najpierw komunizmu, a potem faszyzmu i jego niemieckiej odmiany, a tylko historycy i badacze doktryn ustrojowych są w stanie patrzeć na te triumfy w szerszym kontekście. Nie jako na ewenementy, jakieś – parafrazując Marię Janion – potwory na linearnej drodze

Hłasko odbrązowiony, ale wciąż ciekawy

Kiedy widzę biografię zapowiadającą „odbrązowienie” czy „obalenie mitu” mam niemal pewność, że chodzi o pozycję mało wartościową, pisaną pod przyjętą z góry tezę. Te opracowania, które naprawdę rozprawiają się ze stereotypami dotyczącymi ich bohaterów, bronią się treścią, nie buńczucznymi zapowiedziami. Książka Radosława Młynarczyka o Marku

Codzienność w zwierciadle faktów

Książki o życiu codziennym w dawnych epokach cieszą się niezmiennie dużym zainteresowaniem polskich czytelników. Wspomnieć można o serii książek poświęconych codzienności średniowiecznej Anglii pióra braci Gies, wydawanej przez Znak Horyzont. Właśnie wyszedł polski przekład kolejnej części, opowiadającej o codzienności średniowiecznego rycerstwa. Książka profesora Dariusza Łukasiewicza,